Kategori: Makaleler

Ezber Bozan Deyim mi? İnsan Zihninin Kalıplarına Psikolojik Bir Yolculuk Zihin Kalıplarını Kırmak Üzerine: Bir Psikoloğun Merakı İnsan davranışlarını inceleyen bir psikolog için en büyüleyici olgulardan biri, insan zihninin kalıplara olan tutkusudur. Zihin, belirsizlikten hoşlanmaz; düzeni, tahmini, tekrarı sever. Bu yüzden her bireyin kendine özgü bir “ezberi” vardır: nasıl düşünür, nasıl hisseder, nasıl tepki verir… Fakat bazen bir cümle, bir fikir ya da bir deneyim, bu düzeni sarsar. İşte tam o anda ortaya çıkan şey “ezber bozan” bir etki yaratır. “Ezber bozan” deyimi, psikolojik açıdan yalnızca bir metafor değildir; aynı zamanda bilişsel, duygusal ve sosyal sistemlerimizin nasıl çalıştığına dair derin…

Hapşırma Alerji Belirtisi mi? Yoksa Vücudun “Temizlik Modu” mu? Bir odada sessizlik hâkim… Derken birden “Hapşu!” sesi yankılanır. Ardından bir çift endişeli göz: “Alerjin mi tuttu yoksa?” Tanıdık sahne, değil mi? Hele ilkbahar ya da sonbahar dönemindeysek, herkes bir anda doktor kesilir. Ama işin aslı ne: Hapşırmak gerçekten bir alerji belirtisi mi, yoksa burnun sadece temizlik molası mı veriyor? Gelin, bunu biraz eğlenerek çözümleyelim. Hapşırık: Burnun Yazılım Güncellemesi Hapşırmak, vücudun “yeniden başlat” tuşuna basması gibi bir şey. Toz, polen, parfüm ya da duman gibi istenmeyen misafirler burun boşluğuna girince, sistem hemen alarm veriyor: “Uyarı! Giriş ihlali tespit edildi!” Sonra da…

Gestalt Terapi Yaklaşımı Nedir? Gestalt terapi, bireylerin kendilerini daha iyi anlamalarını ve yaşamlarındaki duygusal zorluklarla başa çıkmalarını sağlamak amacıyla geliştirilmiş bir psikoterapi yaklaşımıdır. Bu yaklaşım, 1940’lı yıllarda psikologlar Fritz Perls, Laura Perls ve Paul Goodman tarafından temellendirilmiştir. Gestalt terapisi, insanların geçmişteki deneyimlerinden ziyade, şu anki düşünceleri, duyguları ve davranışlarıyla ilgilenir. Amaç, bireylerin kendilerine dair farkındalıklarını artırmak ve yaşamlarına daha bütünsel bir bakış açısı kazandırmaktır. Gestalt Terapisinin Tarihsel Arka Planı Gestalt terapi, psikoloji alanındaki çeşitli akımlardan etkilenerek şekillenmiştir. Özellikle, Freud’un psikanalitik teorilerinden ve fenomenolojik anlayışlardan ilham almış, ancak bunlardan farklı olarak bireyin burada ve şimdi yaşadığı anı ön plana çıkarmıştır. Fritz…

Hanutçuluk Suç mu? Gerçek Hikâyelerle Türkiye’de Bir Ticaret Gerçeği Bazı kavramlar vardır ki, kulağa masum gelir ama içinde ciddi bir tartışma barındırır. “Hanutçuluk” da işte onlardan biri. Çarşılarda, turistik bölgelerde, esnaf sohbetlerinde sık sık duyduğumuz bu kelime aslında göründüğünden çok daha karmaşık bir konuyu işaret ediyor. Bugün hem verilerle hem de yaşanmış hikâyelerle bu konuyu birlikte anlamaya çalışacağız. — Hanutçuluk Nedir? Nereden Geliyor? “Hanutçuluk”, en basit tanımıyla bir satıcıya müşteri yönlendirme karşılığında komisyon alma işidir. Kimi zaman rehberlerin turistleri belirli mağazalara götürmesi, kimi zaman da otel personelinin turistleri belli restoranlara yönlendirmesi şeklinde karşımıza çıkar. Kökeni Arapça “hanut” (dükkan) kelimesine dayanır.…

Gerekçeli Karar Nasıl Olmalı? Antropolojik Bir Perspektiften İnceleme Kültürler Arası Bir Perspektif: Gerekçeli Kararın Evrensel ve Yerel Yansımaları Antropolojinin

Binalarda Kat Nasıl Sayılır? Tarihsel Bir Bakış Kat Sayma Geleneğinin Evrimi: Bir Tarihçinin Perspektifinden Bir tarihçi olarak, bazen insanların günlük yaşamlarındaki en sıradan şeyler bile ilginç ve derinlemesine analiz edilebilecek birer hikaye barındırır. “Binalarda kat nasıl sayılır?” sorusu da bu türden bir sorudur. Günlük hayatımızda sıkça karşılaştığımız, ama pek de üzerinde durmadığımız bir mesele gibi görünebilir. Ancak aslında bu basit soru, tarihsel süreçlerin, kültürel farkların ve toplumsal dönüşümlerin izlerini taşır. Peki, binada kat sayma meselesi nasıl şekillendi? Geçmişin mimari anlayışıyla bugünün konut anlayışı arasındaki ilişki nedir? Binalarda kat sayımı, sadece fiziksel bir olgudan çok, toplumsal bir normdur. Zaman içinde bu…

Merhaba sevgili okur! Hani bazı kavramlar vardır, duyarız ama tam olarak ne olduğunu bilemeyiz. İşte “Erbain” de çoğu insan için böyle bir kelime. Kulağa biraz gizemli geliyor değil mi? Ama korkmayın, bu yazıda konuyu ciddi bir dini ders gibi değil, biraz eğlenceli, biraz da günlük hayatın mizahi penceresinden ele alacağız. Hem kim demiş “çile” ve “sabır” sadece ağır başlı anlatılır diye? Erbain’in Perde Arkası Öncelikle kısaca açıklayalım: Erbain, kelime anlamıyla “kırk” demek. Tasavvuf kültüründe kırk gün boyunca süren bir manevi inziva ya da ibadet dönemi anlamında kullanılır. Ama biz bu yazıda işin daha çok “nasıl yapılır” kısmını, biraz da gülümseterek…

Zamanın Psikolojisi: Alpagu Kaç Yaşında? Bir psikolog için her soru, insanın zihnini anlamanın bir kapısıdır. “Alpagu kaç yaşında?” gibi basit görünen bir soru bile, aslında kimlik, gelişim ve zaman algısı üzerine derin bir düşünme alanı sunar. Alpagu, ister tarihsel bir karakter, ister sembolik bir figür olsun; yaş kavramı onun sadece biyolojik değil, psikolojik yaşını da gündeme getirir. Çünkü insanın gerçek yaşı, takvimde değil, zihninde saklıdır. Bilişsel Boyut: Zamanın Algısı ve Kimliğin İnşası Bilişsel psikoloji açısından yaş, yalnızca kronolojik bir sayı değildir. İnsan zihni, zamanı doğrusal değil, algısal biçimde yaşar. Bir çocuk için bir yıl sonsuz uzunlukta gelirken, bir yetişkin için…

Halk Dilinde Zere Ne Demek? Merhaba sevgili okuyucular! Bugün, halk dilinde sıkça karşılaştığımız ama bazılarımızın anlamını tam olarak bilmediği bir kelimeyi ele alacağız: “zere”. İlk kez duyduğunuzda kulağa oldukça sıradan gelebilir, ancak bu kelime, aslında çok daha derin bir anlam taşıyor ve kökenleriyle ilgili ilginç bir hikayesi var. Peki, gerçekten ne anlama geliyor ve halk dilinde bu kelime nasıl şekillendi? Hadi gelin, bu kelimenin ardındaki anlam dünyasını birlikte keşfedelim! — Zere’nin Anlamı: Temel Tanım Halk arasında en sık kullanılan anlamıyla “zere”, genellikle “gerçekten” veya “kesinlikle” anlamında kullanılır. Örneğin, birisinin çok iyi bir iş yaptığı söylendiğinde, “Zere gerçekten çok iyi iş…

İzmir Gaziemir Depreme Dayanıklı Mı? Bir Tarihçi Perspektifinden Geçmişten Günümüze Tarihin Derinliklerinden Bugüne: İzmir’in Deprem Gerçeği Bir tarihçi olarak, geçmişi anlamak sadece eski olayları tekrar etmek değil, bu olayların bugüne nasıl etki ettiğini anlamak demektir. Depremler, insanlık tarihi kadar eski bir gerçektir. Her ne kadar modern teknoloji ve mühendislik çözümleriyle daha güvenli yaşam alanları yaratmaya çalışsak da, deprem korkusu, binlerce yıldır yaşamımızın bir parçasıdır. İzmir, özellikle Gaziemir gibi semtleriyle, bu gerçeği derinden hissediyor. Peki, Gaziemir deprem riski taşıyor mu? İzmir’in bu bölgesi depreme dayanıklı mı? Bu yazıda, İzmir’in depremselliğini tarihsel bir perspektiften ele alarak, Gaziemir’in depreme karşı dayanıklılığını değerlendireceğiz. Hem…