Kategori: Makaleler

Konvansiyonel Taşıma Ne Demek? Antropolojik Bir Perspektiften Toplumlar Arası Bağlantılar Kültürlerin Çeşitliliği ve Konvansiyonel Taşıma Antropoloji, insanlık tarihinin çok çeşitli yönlerini inceleyen, kültürlerin derinliklerine inmeyi amaçlayan bir disiplindir. İnsan toplulukları, varlıklarını sürdürebilmek için birçok farklı strateji geliştirmiştir; bu stratejilerden biri de taşıma biçimleridir. Peki, “konvansiyonel taşıma” ne anlama gelir ve bunun toplumsal yapılarla, kimliklerle ve ritüellerle nasıl ilişkisi vardır? Bir antropolog olarak, kültürlerin çeşitliliği her zaman ilgimi çekmiştir. Her toplum, taşıma biçimlerinden, ticaret ağlarına, günlük hayatı kolaylaştıran araçlardan, toplulukların sembolize ettiği anlam dünyalarına kadar birçok farklı yöntemi benimsemiştir. Konvansiyonel taşıma, bu bağlamda sadece araçların ve yöntemlerin bir araya gelmesinden ibaret…

Keşkek Islatmadan Pişer Mi? Kültürel Çeşitlilik ve Yeme İçme Alışkanlıkları Üzerine Bir Keşif Bir sabah, evdeki mutfakta eski tarifler defterini karıştırırken, bir an için kendimi Türkiye’nin farklı köylerinde, geleneksel sofraların etrafında hayal ettim. Yavaşça çalkalanan kazanlarda kaynayan keşkek, o kadar derin bir kültürel anlam taşıyor ki, sadece lezzet değil, köklü bir kimlik, gelenek ve toplumun bir yansıması olarak pişer. Keşkek, üzerine yapılan tartışmalarda sadece malzemeleri, pişirme yöntemini ve tadını geçmez; aynı zamanda bir ritüel, bir kimlik, bir tarih taşır. O zaman bir soru aklıma takıldı: Keşkek ıslatmadan pişer mi? Yemekler, sadece birer besin maddesi değil, kültürleri tanımak ve farklı toplumların…

Zuhr-i Ahir Ne Demek? Bir Bakış Zuhr-i ahir, kelime olarak “öğle namazının son vakti” anlamına gelir. Ancak, bu terimi duyduğunda kafanda çalan soru genellikle şu olur: “Peki, bu bize neyi anlatıyor?” Neden bu kadar önemi var? Ya da belki de şunu sorarsınız: “Bu bir dini terim ve sonrasında kimseyi ilgilendirmez, değil mi?” Eh, işte bu konuda doğru ve yanlış olan bir ton düşünce var. Ben de bu yazıda, kelimenin etimolojisinden başlayıp, toplumda nasıl algılandığına kadar bir derin dalış yapacağım. Haydi, başlayalım! Zuhr-i Ahir ve Günümüzün İhtiyacı Zuhr-i ahir, klasik anlamıyla öğle namazının son vaktine işaret eder. Namaz vakitleri, Müslümanların günlük…

Kaolin Kili Nedir, Nasıl Kullanılır? Edebiyatın Derinliklerinden Bir Keşif Kelimenin Gücü ve Anlatıların Dönüştürücü Etkisi: Kaolin Kili ve Edebiyatın İzinde Edebiyat, her kelimenin bir dünyayı barındırabileceğini, her cümlenin bir anlam katmanına açılan bir kapı olabileceğini öğretir bize. Sözler, bazen bir nehir gibi akar; bazen bir çığlık gibi yankı bulur. Her şey bir metafor, bir simge, bir yolculuk olabilir. Tıpkı kaolin kili gibi… Kelimenin gücüyle tanımlanabilecek, sıradan bir madde gibi görünen ama aslında birçok anlamı, birçok teması içinde barındıran bir öğe. Kaolin kili, edebiyatın gözünden bakıldığında, sadece fiziksel bir madde değil, aynı zamanda bir dönüşüm aracı, bir arınma süreci, hatta bir…

Vatoz Çöpçü Balığı Neden Ölür? Çocukken en çok sevdiğim şeylerden biri, dedemle birlikte akvaryuma balıklar almak olurdu. Her gittiğimiz akvaryum mağazasında, bir sürü renkli balık arasından en çok dikkatimi çeken şey vatoz çöpçü balıklarıydı. O zamanlar, adının “çöpçü” olmasına takılmadan, “ne kadar da işe yarayan balıklarmış” diye düşünürdüm. Herhangi bir temizlik işinden uzak durmadıklarından, akvaryumda yapacak iş bulamadıkları zamanlar olmazdı. Ancak zamanla fark ettim ki, vatoz çöpçü balıkları da, tıpkı diğer canlılar gibi çok hassas ve dikkat edilmesi gereken bir yapıya sahipler. Ve aslında vatoz çöpçü balığı neden ölür sorusu, biraz da bakılmayan, gözden kaçan birçok faktöre dayanıyor. Vatoz Çöpçü…

Uçak Basıncından Kulak Tıkanması Nasıl Geçer? Geçen yaz, bir iş seyahati için uçakla İstanbul’a gitmem gerekiyordu. Yolda geçen her dakikayı saydım çünkü işin yoğunluğu beni fazlasıyla yormuştu. Ama uçakla seyahat etmek her zaman keyifli olmuştur benim için. Ancak bir sorun var: Kulaklarım! Özellikle uçak basıncı nedeniyle yaşadığım kulak tıkanıklığı, seyahati hep daha zor hale getiriyor. Bu yazıda, uçağa binmeden önce aklımdan geçenleri ve kulak tıkanıklığına dair öğrendiklerimi sizinle paylaşacağım. Uçak Basıncı ve Kulak Tıkanıklığı Arasındaki Bağlantı Uçakla seyahat ettiğinizde, havada yükseldikçe hava basıncı azalır. Aynı şekilde, inişe geçtiğinizde de bu basınç artar. Ancak kulaklarımızdaki iç basınç, dışarıdaki basınçla dengelenmekte zorlanabilir.…

Orta Çağ’a Neden Karanlık Çağ Denir? Orta Çağ, genellikle batı tarihinin bir kara deliği olarak kabul edilir. Hani, bir dönem vardı ya, okulda “Karanlık Çağ” olarak tanıtılırdı… O dönemin üstünden yıllar geçti, ama hâlâ o karanlık, kasvetli imajı kafamızdan atamıyoruz. Peki, gerçekten de Orta Çağ karanlık bir dönem miydi? Bizlere öğretildiği gibi, sadece ‘çürüyen’ bir çağ mıydı? Yoksa aslında bugünün gözünden bakıldığında, dönemin gelişmeleri ve değişimleri çok daha kompleksti? Gelin, bu soruları birlikte sorgulayalım. Orta Çağ’a Karanlık Çağ Denmesinin Güçlü Yanları İlk bakışta “Karanlık Çağ” denildiğinde, hemen zihninizde beliren imajlar neler? Kastettiğim “karanlık” elbette, harfiyen zifiri karanlık değil; ama entelektüel…

Günlük Kaç Dakika Koşmak Gerekiyor? Adım Adım Sağlık ve Performans Bir sabah uyanıyorsunuz, güne başladınız ama yataktan kalkmak öyle kolay olmuyor. Kendinizi biraz hareketsiz hissediyorsunuz. Belki işleriniz yoğun, belki de günün erken saatleri size uykulu geliyor. Fakat bir şey var ki, bu duyguyu hafifletmek için hemen yapabileceğiniz bir şey var: koşmak. Evet, ama ne kadar koşmalısınız? Hangi sürede ve hangi sıklıkla? Bu soruyu sadece “sağlıklı kalmak için” değil, aynı zamanda fiziksel ve zihinsel sağlığınızı iyileştirmek için de soruyorsunuz. Günlük kaç dakika koşmak gerektiği konusu, her geçen gün daha fazla ilgi görüyor. Peki, bu sorunun cevabı nedir? Hadi bunu birlikte keşfedelim.…

Emine Pehlivan Kimdir? Toplumsal Cinsiyet, Çeşitlilik ve Sosyal Adalet Açısından Bir Bakış İstanbul’da yaşamaya başladığımdan beri her gün sokaklarda, toplu taşımada, işyerlerinde insanların birbirleriyle nasıl etkileşimde bulunduğuna dikkat ediyorum. Bazen sadece gözlemlerimle bile bir şeylerin eksik olduğunu, bazen de bir şeylerin yolunda gitmediğini fark ediyorum. “Emine Pehlivan kimdir?” sorusu da tam bu gözlemlerle kesişiyor. Bunu basit bir biyografi sorusu olarak değil, toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adalet perspektifinden sorgulamak istiyorum. İstanbul gibi kozmopolit bir şehirde, her gün farklı toplumsal katmanlardan, farklı geçmişlerden gelen insanlarla karşılaşıyoruz. Ama bu insanları birbirine bağlayan bazı ortak noktalar var: Toplumsal cinsiyet eşitsizlikleri, çeşitliliğe dayalı önyargılar…

Eyvallah Deyen Birine Ne Cevap Verilir? Felsefi Bir İnceleme #felsefe #etik #epistemoloji #ontoloji #günlükhayat Felsefi bir bakış açısıyla, “eyvallah” gibi basit bir kelimenin anlamı, bize aslında yaşam, ilişkiler ve dilin derinlikleri hakkında çok daha fazla şey anlatabilir. Türkçemizde, birine teşekkür etmek, bir iyiliğe karşılık vermek için sıkça kullandığımız “eyvallah” kelimesi, bir anlam derinliğine sahip gibi görünmeyebilir. Ancak, kelimenin arkasındaki niyet, zaman ve mekanın etkisiyle şekillenen bir dizi anlamı içeriyor. Peki, birisi size “eyvallah” dediğinde, ona nasıl cevap verirsiniz? Bu soruya sadece pratik bir yanıt aramak, o kelimenin felsefi boyutunu gözden kaçırmak olurdu. Felsefe, dilin ve eylemlerin arkasındaki anlamları sorgular; bu…